De kwaliteit van het onderwijs en daarmee de kwaliteit van docenten ligt al een aantal jaar onder het vergrootglas. Niet alleen zouden de schoolprestaties verbeterd moeten worden, maar er wordt met de invoering van Passend onderwijs ook verlangd dat leerlingen met uiteenlopende onderwijsbehoeften worden opgevangen in het reguliere onderwijs. Dit betekent dat je als docent je lessen zo kunt aanpassen, dat je aansluit bij de behoeften en instructie-niveaus van alle leerlingen. Docenten, vooral in het Voortgezet en Middelbaar (beroeps) onderwijs, zien deze differentiatie en didactiek als een uitdaging. Ze werken doorgaans met een vaste les-opzet zoals het nabespreken van huiswerk, een klassikale instructie, zelfstandig werken en opgeven van nieuw huiswerk. Differentiëren naar niveaus of behoeften met behulp van verschillende instructievormen, opdrachten en groepsformaties gebeurt nog op kleine schaal.
Dyslekeys: psycho-educatie en leerstrategieën voor leerlingen met dyslexie in het vo
De afgelopen jaren heeft Marzenka Rolak samen met leerlingen en docenten van de Theater havo-vwo, het Fioretti College Hillegom, het Teylingen College KTS en het Hyperion Lyceum met plezier en vanuit een passie voor het vak, lessen ontwikkeld om leerlingen beter om te leren gaan met hun dyslexie en handiger te laten leren. De zes lessen zijn gegeven, geëvalueerd en bijgesteld en vormen tezamen Dyslekeys. Dit artikel beschrijft de achtergrond en opzet van de lessen, het werken met Dyslekeys in de praktijk en de toekomst van de lessen.
De docent als relatiespecialist en het nut van het vierstoelenmodel daarbij
Gesprekken met anderen zijn onvermijdelijk; onderwijs is immers een relationeel beroep (Stevens & Bors, 2013; Biesta, 2015). In interacties met leerlingen, collega’s en ouders worden docenten geacht ruimte en houvast te bieden voor ontwikkeling van leerlingen. In opleidingen is hier aandacht voor, bijvoorbeeld via het aanleren van gesprekstechnieken en didactische vaardigheden. Ook in scholen zelf staat regelmatig het belang en het oefenen van constructief hanteren van interacties op de agenda.
Het gesprek van de docent
Differentiatie: een kwestie van lesvoorbereiding
Sinds de introductie van Passend onderwijs staat differentiatie hoog op de agenda in het onderwijs. Terwijl het toepassen ervan in lessen een positieve invloed heeft op het schoolsucces en de individuele ontwikkeling van leerlingen – doordat wordt aangesloten bij hun onderwijsbehoeften – blijkt gedifferentieerd lesgeven voor veel docenten een uitdaging.